رقص قلب ها در عروسی تاج ها

زمینه پیدایش تاج

تاج (TiaraS) در اصل یک کلمه فارسی است .این اسم نشانه پیرایش سر گران قیمت پادشاهان ایران باستان بوده که به وسیله تاج های گلی از طلا و جواهر احاطه می شد.

از تاریخ که گذر کنیم

اکنون این آرایش یک نوع آرایش و زینت سر محسوب می شود. اگرچه مراسم خاصی وجود داشته که در آن مردها از سربندهای گل، طلا و گردنبند استفاده می کرده اند. اما واقعیت این است که استفاده از این نوع جواهر متعلق به خانم ها است. از تاریخ که گذر کنیم؛ برطبق افسانه ها دیونیسوس الهه یونان بود که ارایش موی سر را که ما تاج گل، می نامیم اختراع کرد.

ارایش مربوط به سر ابتدا از گل ها و شاخ و برگها درست می شد و بعدا از فلزات، که مشخصه تمدنهای باستانی مثل اتروسکانیها و اسکاتیان ها بودند. یونانیان باستان دسترسی محدودی به طلا داشتند و از قزاقستان شمالی و کوه های آلتای، طلا وارد می کردند تا زمانی که اسکندر کبیر به مناطقی از امپراطوری فارسی دست پیدا کرد. صنعت گران یونان از انعطاف پذیری ان بهره برداری کردند و گلهای طبیعی آرایش موی سر را به حلقه های گلی ماندگاری که از فلز زرد درخشان درست شده بود تبدیل کردند.

تاج ها باید طوری به نظر می رسیدند گویی که این حلقه های گلی ظریف و | نیم تاج ها توسط خود الهه گان به زمین فرستاده شده اند. از انواع آرایش سر در یونان باستان می توان به حلقه ها و تاج گل های اتروسکانی   (Etruscan)که مرسوم و محکم تر بودند اشاره کرد. یا آرایش سر اسکاتیان (Scythian) که شبیه هاله ضخیم بودند.

ملکه رم با تاج گل سر طلایی                                                  تصویر مومیایی خانمی، که ملکه یکی از تمدن های ایسلندی، رم یا مصر است.۱۰۰-۱۱۰ قبل از میلاد. نقاشی مومی وطلایی بر روی کتانی که رو قطعه چوبی کشیده شده است. تاج گل طلایی که بر سر نهاده، گوشواره همراه تاج، یاقوت نامشخص و دو گردبند با دانه های زمرد از نشانه های تشخیص این جواهر است.

تاج به عنوان نماد جاودانگی

تاج به عنوان نماد جاودانگی، همیشه برای انسان فناپدیر جذاب و تحریک کننده بوده است. در زمان نه چندان دوری هنرمندان با صرف زمان نسبتا کوتاه با تزیین گل هایی از جنس طلا و جواهر، تصویر جاودانه ای خلق می کردند. درحالی که تعداد اندکی تاج از دست ساخته های گذشتگان باقی مانده که بیشتر آنها نمونه های زیبایی هستند که در دو قرن گذشته از مد افتاد اند. جواهرسازان سنگ های گران بهای آنها را برداشته و در تاج های دیگر به کار میبرند.

پیام عشق یا بدست آوردن شهرت

گاهی تنها نشانی که از یک اثر باقی مانده نقاشی ها، تصاویر عکس های ثبت شده در کتاب جواهرات است. آنچه باقی مانده نیز کاملا اقتباس شده است و به عنوان قطعه ای از نسلی به نسلی انتقال یافته. که تشخیص اصل بودن آنها بدون شناخت صاحبان اصلی شان بسیار سخت است. تعداد تاج های اصلی که باقی مانده توسط خانواده های سلطنتی اروپایی و شبیه آن جزئی از تاریخ هستند؛ که یادآور شکست ها، خوشبختی ها و پیروزی های یک دوران است. حامل پیام عشق و لبریز از تواضع و گاه پوششی برای به دست آوردن شهرت برای تازه به دوران رسیده ها بوده است تا حقیقت خیالی برای مردم از خود به نمایشی بگذارند. از این منظر تاج بیانگر شأن اجتماعی افراد و تاریخچه فرهنگی دوران اجتماعی نیز می باشد.

تاج گل و سربند طلا بیشتر برای تجلیلی از نام آوران در مناسب های تجلیلی در نظر گرفته می شد و نماد تاج را با تمام برتری های آن به منصه ی ظهور می رساند.

تنها تعداد اندکی تصویر از زنان با سربند وجود دارد. یکی از بخش های مهم، نقش آتنا الهه ی خرد و زیبایی، بر روی صفحه ی طلایی روسی است که کلاه خود جنگی اش، با سربند تزیین شده است. با نقش و نگاری طوماری شکل، که نشان دهنده ی این است که زیورآلات خاصی علاوه بر منظم بودن در طراحی، به طبقه ی خاصی از اجتماع نیز اشاره می کنند.

همچنین تاج ها برای احترام به الهه گان و به کارگیری آنها به عنوان نماد تزئین آرامگاه ها و زیارتگاه ها استفاده می شده است. هرگاه مقـدور بود شاخ و برگهایی از طلا می ساختند که مخصوصی به هر الهه بود. پیچک برای دیانیسوس و گندم برای دیمتر، در این میان سهم زئوس هم فقط مازو بود.

رومی ها مقابل یونانیان

در دنیای باستان رومی ها بزرگترین رقیبان صنایع دستی با یونانی بودند؛ هر چند که در این آوردگان با توجه به ذوقشان امیدی به پیروزیشان نبود. البته رومی ها به سربندها بیشتر از یک شیء مصنوع و نمایشی نگاه می کردند. که این موضوع شاخصهای اصلی هنر رومیها نسبت به یونانی ها بود.

                                                                                                                                   تاج ایتالیایی است با سلیقه رومی به عنوان تاج رز از صفحات طلا ساخته شده است. گل های با افزودن فیروزه، یاقوتزرد، زمرد سبز، الماس، یاغوت ارغوانی و مروارید تزیین شده اند.این جواهر را می توان به بخش های کوچکی تقسیم کرد و در جعبه طلا جاسازی کرد.    

مهم ترین نقشی که رومی ها در این میان ایفا کردند. تکامل تاج ها بود. اگرچه پایه اصلی آنها برای ساخت، سنگ های گران بها بود. یاقوت ارغوانی، مروارید، زمرد یبز، یاقوت کبود و حتی الماس به تدریج برای هنرمندانان رومی به عنوان فرمانروایانی مسلط در این وادی جا افتاده اند. نکته اساسی در این مورد، رنگ های زیاد و انکساری این سنگ ها بود که در مرکز ثقل طراحی جواهرات وجود داشت.

منبع: نشریه تخصصی طلا و جواهر